Polityka w zaborze austriackim

Inne strony warte obejrzenia: angielski kursy Kraków

Polityka w zaborze austriackim Wracając do sytuacji powstania styczniowego na Ukrainie, to w odmienny sposób potoczyły się wydarzenia na terenach północnych w rejonie Owrucza i Żytomierza, gdzie 9 maja 1863 roku oddział Edmunda Różyckiego wkroczył do Lubani, a następnie przeszedł do Połonnego, stale zasilany nowymi żołnierzami. Ogłaszając Złotą Hramotę, witany był z ogromnym entuzjazmem w miasteczkach, a nawet z życzliwością wśród chłopów. Powstańcy oczekiwali wiadomości z Galicji o nadejściu obiecanych posiłków. Z pomocą przyszedł tylko jeden oddział - Leszka Wiśniowskiego. Wkroczył do powiatu włodzimierskiego, gdzie po starciach z silniejszym przeciwnikiem zmuszony był przejść do powiatu hrubieszowskiego. Ważny jet fakt, że deklaracja Rządu Narodowego z 31 lipca 1863 roku poddała krytyce stanowisko zachodnich państw, które proponowały aby rozpatrywać sprawę polską tylko w granicach Kongresówki: Polska nie po to zmartwychwstała, żeby ją Europa w nową trumnę zakuła. Nie ma Polski bez Litwy i Rusi, jak nie ma jej bez Korony. Latem 1863 roku powstanie rozwinęło się na Litwie. Na Białorusi i Ukrainie wobec obojętnej, a często niechętnej postawy społeczeństwa powstańcy nie odnieśli sukcesu. Do zadań stojących przed ruchem powstańczym na Ukrainie należało skierowanie oddziałów zbrojnych na północ, na teren Wołynia oraz Polesia, gdzie warunki działania były bardziej korzystne. W rejonie połtawskim konspiratorzy ukraińscy pod przewodnictwem Wołodymyra Siniehuba zwracali uwagę na krzywdy doznawane przez włościan ze strony rządu i właścicieli ziemskich. Nawoływali jednocześnie do wystąpień zbrojnych wspólnie z Polakami, którzy głosili przekazanie bez odszkodowania ziemi dla chłopów. 15 kwietnia 1863 roku utworzono sekretny propowstańczy i anty carski związek Hromada. Manifest Komitetu Centralnego Narodowego, ogłoszony 1 października 1863 roku w ukazującym się na emigracji czasopisma demokratów rosyjskich Kołokoł, określał polskie podejście w dwóch sprawach. Pierwszą był program społeczny, sprowadzający się do uwłaszczenia chłopów posiadaczy za wynagrodzeniem właścicieli ze skarbu publicznego oraz zniesienie wszelkich przywilejów stanowych. Po drugie, zapowiadano, że dążono do odbudowania Polski w dawnych jej granicach, pozostawiając narodom w nich zamieszkującym, tj. Litwinom i Rusinom, wolność zupełną pozostania w związku z Polską lub też rozporządzenia sobą według własnej woli. Zwracano przy tym uwagę na konieczność wystąpienia wraz z Polakami ludności Litwy, Ukrainy i Białorusi.

Warto również przeczytać:

Akcja powstańcza
Ujęcie sprawy ludności w manifeście Komitetu Centralnego Narodowego, ogłoszonym 1 października 1863 roku, w zasadzie było zgodne z ideą KNP wyrażoną w dokumencie programowym z 24 lipca 1863 roku. Uznanie prawa Litwy i Ukrainy do samostanowienia zastrzeżono dwoma warunkami. Litwini i Ukraińcy muszą wziąć udział w powstaniu pod wspólnym kierownictwem...

Kara śmierci dla dziedziców
Rozporządzenia Rządu Narodowego z lat 1863–1864 nadawały chłopom na własność użytkowaną przez nich ziemię oraz obiecywały nadanie gruntu tym bezrolnym, którzy wezmą udział w powstaniu. Dziedzicom proponowano odszkodowanie z funduszy państwa. Wiosną 1863 roku ustały powinności chłopskie. Aby zaświadczyć realizację dekretów, Romuald Traugutt 2...

Doprowadzone do rozpaczy chłopstwo
W okresie od maja 1863 do maja 1867 roku za udział w powstaniu na Ukrainie skazano łącznie około 3100 osób. W latach 1863–1873 skonfiskowano 144 majątki, najwięcej na Wołyniu – 78, o łącznej powierzchni około 150 tysięcy hektarów. Środkiem represyjnym był również specjalny podatek, nałożony na właścicieli ziemskich. Litwa, Białoruś i ...

Unitów należy przywrócić prawosławiu
Zwierzchnictwo Cerkwi prawosławnej obawiało się następstw stopniowej latynizacji trwającej jeszcze w przedrozbiorowej Rzeczypospolitej. Latynizacja sprzyjała zbliżaniu się unitów do Kościoła rzymskiego nie tylko w dziedzinie liturgii, ale także w zakresie struktur organizacyjnych. Odnosiło się to nawet do architektury oraz wyposażenia wnętrza świąt...

Car Mikołaj I stwarzał pozory
Od stycznia 1836 roku Kolegium Duchowne do Spraw Cerkwi Greckokatolickiej zostało poddane pod jurysdykcję przedstawiciela Synodu. Prześladowania zakonu bazylianów, rozpoczęte już za panowania Piotra I, stały się jeszcze bardziej uciążliwe, kiedy po stopniowym zmniejszeniu liczby bazyliańskich klasztorów wszystkie one zostały w 1839 roku uznane za p...

Menu

Partnerzy

Polityka w zaborze austriackim