Polityka

Polityka w Galicji

Inne strony warte obejrzenia: warto dbać o porządek na drogach, np. przez zamiatarki uliczne.

Polityka w GalicjiGłęboki kryzys, jaki przeżyło państwo Habsburgów po Wiośnie Ludów i przegranej wojnie z Prusami w roku 1866, sprzyjał przyjęciu koncepcji dualistycznej i wejściu na drogę konstytucjonalizmu. W 1867 roku Austria i Węgry połączyły się, tworząc unię realną. Narody słowiańskie były rozczarowane utworzeniem państwa dualistycznego, ponieważ oczekiwały powstania państwa typu federacyjnego, które zabezpieczyłoby ich własne prawa narodowe. Dotychczasowy podział na wiele jednostek terytorialnych, który dominował w systemie administracyjnym Austrii, nie uwzględniał potrzeb rozwoju narodowego ludności zamieszkującej to terytorium. Osłabiał też nadwerężoną przez ciągłe tarcia etniczne i wyznaniowe wewnętrzną strukturę państwa i jego zdolność do przeciwstawiania się rosnącej ekspansji Rosji. Za ustrojem federacyjnym opowiadało się przede wszystkim ziemiaństwo, dążące do rozszerzenia swoich wpływów politycznych i ekonomicznych. Równocześnie oczekiwało, że przyniesie on równouprawnienie dyskryminowanym narodom i pozwoli przeciwstawić się uprzywilejowanym w państwie Habsburgów Niemcom. Działalność federalistów polskich i czeskich, tak zwanych młodoczechów, w zasadzie ograniczała się do dążenia do uzyskania jak najliczniejszych uprawnień narodowych. Wspólną cechą ruchów federalistycznych była rezygnacja z postulatu odłączenia się od Austrii. Mimo panującego niezadowolenia z narodowościowej polityki Wiednia federaliści dążyli do utrzymania integralności monarchii ze względu na obawę przed wchłonięciem odseparowanych (czyli całkowicie „wyodrębnionych") tworów państwowych przez sąsiadów Austro-Węgier, przede wszystkim przez Rosję. Ustrój federacyjny miał zapewnić wchodzącym w jej skład narodom szeroki zakres autonomii oraz równe prawa – w zamian za rezygnację na rzecz władzy centralnej z prowadzenia polityki zagranicznej i finansowej. Zwolennikami ustroju federacyjnego byli członkowie utworzonego wiosną 1868 roku we Lwowie Towarzystwa Narodowo – Demokratycznego. Stanął na jego czele Franciszek Smolka, który na sesji sejmu we Lwowie w 1868 roku domagał się zorganizowania państwa na zasadach federacji. Zgodnie ze złożonym przez niego 22 sierpnia 1868 roku wnioskiem austro – węgierskie państwo dualistyczne winno zostać przekształcone w federację Austrii, Węgier, Czech oraz Galicji. Inną koncepcję federalizacji reprezentowała część wschodniogalicyjskich ziemian, tak zwanych Podolaków, uznających konieczność wyodrębnienia jako oddzielnego kraju tylko Galicji. Uchwalona we wrześniu 1868 roku rezolucja sejmu galicyjskiego ograniczyła się do postulowania rozszerzenia autonomii Galicji. Zrezygnowano natomiast z projektu federalistycznej przebudowy ustroju państwowego.


Warto również przeczytać:

Przebudowa Austro-Węgier
Zwolennikami projektów federalizacji Austrii byli separatystyczni politycy czescy: F. Palacky i F. Rieger. Dążyli oni do przyznania Czechom, Morawom i tak zwanemu Śląskowi austriackiemu analogicznej pozycji jaką miały Węgry, czyli licznych uprawnień w zakresie polityki wewnętrznej. Godzili się natomiast na wspólną politykę zagra...

Przeobrażenia demokratyczne Austrii
Podsycane przez politykę Wiednia w myśl zasady divide et impera antagonizmy narodowe wynikały najczęściej z dawnych sporów etniczno – terytorialnych i wyznaniowych oraz ze szczególnego układu sił w Galicji Wschodniej, gdzie konserwatyści hamowali rozwój ukraińskiego ruchu narodowego. Polacy galicyjscy, dążący do kompromisu z monarchią, wyła...

Posłowie polscy w Sejmie Krajowym
Najważniejszą instytucją w państwie Habsburgów był jednoizbowy Sejm Krajowy, któremu przewodniczył marszałek. Organem wykonawczym sejmu był Wydział Krajowy, który kierował administracją krajową. Strażnikiem interesów Wiednia i lojalności władz krajowych był mianowany przez cesarza namiestnik, któremu przysługiwało prawo ingerencji w prace władz kra...

Sejm Krajowy - autonomiczną instytucją w Galicji
Adres zawierał też klauzulę, że uchwały Rady Państwa nie mogą mieć mocy obowiązującej. Nim jednak posiedzenie sejmu zostało otwarte, namiestnik Agenor Gołuchowski otrzymał polecenie z Wiednia, aby natychmiast rozwiązał sejm w razie pozostawienia klauzuli w tekście adresu. Jednocześnie nadeszła wiadomość, że za wniesienie podobnego zastrzeżenia zost...

Administracja ogólnopaństwowa
Ordynacja wyborcza dzieliła wyborców na następujące kurie: wielkiej własności (44 mandaty), miejską (23, potem 31 mandatów), izb handlowych i przemysłowych (3 mandaty) i tak zwanej małej własności (74 mandaty). W kurii wielkiej własności prawo wyborcze mieli właściciele dużych majątków szlacheckich. Kuria miejska obejmowała Lwów (4, a potem 6 manda...

Copyright © 2007, Warto również odwiedzić: